![](https://www.kathimerini.com.cy/assets/modules/wnp/articles/202409/531286/images/b_bfisikoaerio.jpg)
![Του Γιάννη Ιωάννου](assets/modules/wnp/authors/138/images/giannis_ioannou_2.jpg)
Του Γιάννη Ιωάννου
Καλά κρατεί το σήριαλ της ανάπτυξης του τεμαχίου 12 («Αφροδίτη») επί της κυπριακής ΑΟΖ με την κοινοπραξία (σ.σ. NewMed Energy, Chevron και Shell) να καταθέτει, την περασμένη Κυριακή, επικαιροποιημένη πρόταση για την ανάπτυξη του κοιτάσματος φυσικού αερίου -χωρητικότητας 3.9 tcf.
Η Chevron προετοιμάζεται για το ενδεχόμενο επιδιαιτησίας χτίζοντας, στο νομικό της οπλοστάσιο, ένα επιχείρημα που θα βασίζεται στο ότι ικανοποιεί την κυπριακή πλευρά.
Η επικαιροποιημένη πρόταση, που έρχεται ως απάντηση της κοινοπραξίας του «Αφροδίτη» μετά την παράδοση τελεσιγράφου -για ανάκληση της άδειας επί του τεμαχίου- από τη Λευκωσία στις 23 Αυγούστου με κύριο αποδέκτη την αμερικανική εταιρεία Chevron, δείχνει μεν να είναι εγγύτερα προς τις θέσεις της Λευκωσίας, ωστόσο το συνολικό κόστος ανάπτυξης εκτοξεύεται στα 4 δισ. δολάρια, αισθητά μεγαλύτερο από τις προτάσεις του 2019 (σ.σ. από την Noble Energy τότε, προτού εισέλθει η Chevron στην κοινοπραξία) καθώς και τις προτάσεις του αμερικανικού κολοσσού, τον Μάιο του 2023 και τον Μάρτιο του 2024.
Η νέα πρόταση
Σύμφωνα με το επικαιροποιημένο σχέδιο, όπως αναφέρθηκε σε ανακοίνωση της NewMed Energy, «η παραγωγή και επεξεργασία του φυσικού αερίου από το κοίτασμα θα πραγματοποιηθεί μέσω της κατασκευής μιας ανεξάρτητης πλωτής μονάδας παραγωγής (FPU), η οποία θα τοποθετηθεί πάνω από το κοίτασμα ‘’Αφροδίτη’’ με εκτιμώμενη μέγιστη παραγωγική ικανότητα περίπου 800 εκατομμυρίων κυβικών ποδιών (800mmcf), ανά ημέρα, αρχικά, μέσω τεσσάρων γεωτρήσεων παραγωγής (σ.σ. πηγάδια)». Προστίθεται πως το φυσικό αέριο θα εξαχθεί μέσω αγωγού στο αιγυπτιακό σύστημα μεταφοράς (σ.σ. Delta Deep Marine της Shell ανοικτά της Κύπρου). Επίσης, αναφέρεται ότι σύμφωνα με την τρέχουσα εκτίμηση του διαχειριστή του κοιτάσματος, Chevron, και πριν από την ολοκλήρωση των τεχνικοοικονομικών μελετών συμπεριλαμβανομένης της πραγματοποίησης του σχεδιασμού προμελέτης (FEED), το κόστος του ανανεωμένου σχεδίου ανάπτυξης και παραγωγής εκτιμάται σε περίπου 4 δισεκατομμύρια δολάρια (100%).
Πού κινείται
Η επικαροποιημένη πρόταση της κοινοπραξίας του «Αφροδίτη» είναι μεν πιο κοντά στις αφετηριακές θέσεις της Λευκωσίας, δηλαδή στο αρχικό πλάνο που είχε καταθέσει η Noble το 2019, είναι ωστόσο αισθητά ακριβότερες. Μετά από πολύμηνες διαπραγματεύσεις η Κυπριακή Δημοκρατία «κερδίζει» το πλωτό τερματικό παραγωγής πάνω στο κοίτασμα, λαμβάνει μια πρόταση με την οποία καλείται να συμβιβαστεί ως προς τα πηγάδια παραγωγής (σ.σ. 4 έναντι 3 στην πρόταση του Μαΐου του 2023 εκ μέρους της Chevron και 5 στην αρχική πρόταση της Noble) και ικανοποιείται ως προς την ημερήσια παραγωγή (output) στα 800 εκατ. κυβικά πόδια, όπως ακριβώς είχε προτείνει, πάλι, η Νoble το 2019. Υπενθυμίζεται πως το μήκος των αγωγών μέχρι να καταλήξει το φυσικό αέριο από το «Αφροδίτη» προς το τερματικό υγροποίησης στο Ίντκου της Αιγύπτου ποικίλλει, με την αρχική πρόταση της Noble να κάνει λόγο για μια όδευση μήκους 480χλμ που η Chevron μείωσε αισθητά, στα 240 χλμ, στις ενδιάμεσες προτάσεις της με στόχο τη μείωση του κόστους.
Μεγαλύτερο κόστος
Το πιο ενδιαφέρον στην ανακοίνωση της ΝewMed της περασμένης Κυριακής είναι πως η αναφορά στο κόστος του αναπτυξιακού πλάνου της «Αφροδίτης», στα 4 δισ. δολάρια, φαίνεται αυξημένη. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, οYossi Abu, διευθύνων σύμβουλος της NewMed Energy, ανέφερε ότι «ανανεώσαμε το σχέδιο ανάπτυξης σύμφωνα με τις οδηγίες του υπουργού Ενέργειας της Κύπρου και αναμένουμε την έγκριση του σχεδίου για να επιτρέψουμε την ταχεία πρόοδο στην ανάπτυξη του κοιτάσματος». «Η ανάπτυξη του κοιτάσματος είναι ένα ακόμη βήμα στις περιφερειακές συνεργασίες που αναπτύσσονται γύρω από το φυσικό αέριο στη λεκάνη της Μεσογείου», υπογράμμισε. Η Chevron, όπως είναι σε θέση να γνωρίζει η «Κ», κινήθηκε το προηγούμενο διάστημα με γνώμονα τη μείωση του κόστους για την ανάπτυξη του «Αφροδίτη», αλλά και παγκόσμια στις υπεράκτιες έρευνές της και όπου εμπλέκεται στην παραγωγή.
Ωστόσο, το ανεβασμένο κόστος 4 δισ. δολαρίων της νέας επικαιροποιημένης πρότασης είναι αυξημένο ελαφρώς σε σχέση με την αρχική εκτίμηση της Noble, το 2019, που υπολόγιζε την ανάπτυξη του κοιτάσματος στα 3,6 δισ. δολάρια. Αυξημένη είναι και σε σχέση με τις προτάσεις της Chevron, που απέρριψε η Λευκωσία, τον Μάιο του 2023 και τον περασμένο Μάρτιο, αντίστοιχα. Τον Μάιο του 2023 η Chevron υπολόγιζε το κόστος της ανάπτυξης μόλις στα 2,6 δισ. δολάρια, ενώ και η πρόταση Μαρτίου εκτιμάται, από καλά ενημερωμένες πηγές, κάτω των 3,2 δισ. δολαρίων.
Η μεγάλη εικόνα
Όπως είναι σε θέση να γνωρίζει η «Κ», το επικαιροποιημένο πλάνο της Chevron κινείται κάπου μεταξύ των προτάσεων της αμερικανικής εταιρείας του περασμένου Μαΐου (σ.σ. του 2023) και του Μαρτίου του 2024. Η πάγια θέση της Κυπριακής Δημοκρατίας για πλωτή μονάδα παραγωγής πάνω στο κοίτασμα ικανοποιείται, ωστόσο τόσο το κόστος παρουσιάζεται πολύ μεγαλύτερο όσο και η επικοινωνία της ΝewMed δείχνει να εστιάζει αμιγώς στο αφήγημα της «ικανοποίησης των ανησυχιών της Λευκωσίας» παρά στη συμφέρουσα –από οικονομική σκοπιά και σκοπιά βιωσιμότητας του κοιτάσματος 3.9 tcf– αξιοποίηση της «Αφροδίτης» σύμφωνα με το αρχικό πλάνο του 2019 –που αποδέχεται η Λευκωσία. Η δεύτερη ανάγνωση της πρότασης, επίσης, δείχνει πως η Chevron προετοιμάζεται για το ενδεχόμενο επιδιαιτησίας χτίζοντας, στο νομικό της οπλοστάσιο, ένα επιχείρημα που θα βασίζεται στο ότι ικανοποιεί την κυπριακή πλευρά.