![](https://www.kathimerini.com.cy/assets/modules/wnp/articles/202005/362202/images/b_meth_gn_lefkosia_pc2.jpg)
![](https://www.kathimerini.com.cy/assets/modules/wnp/articles/202005/362202/photos/b_meth_gn_lefkosia_pc.jpg)
![](https://www.kathimerini.com.cy/assets/modules/wnp/articles/202005/362202/photos/b_meth_gn_lefkosia_pc3.jpg)
![](https://www.kathimerini.com.cy/assets/modules/wnp/articles/202005/362202/photos/b_meth_gn_lefkosia_pc4.jpg)
Σημαντικά είναι τα επιτεύγματα της επιστημονικής κοινότητας της Κύπρου, όσον αφορά στον τρόπο δράσης κατά της εξάπλωσης του νέου κορωνοϊού. Η φαρμακευτική αγωγή που χορηγήθηκε από την πρώτη στιγμή σε ασθενείς με την νόσο COVID-19 βάσει των πρωτοκόλλων που συστάθηκαν με οδηγίες της Επιστημονικής Συμβουλευτικής Επιτροπής του Υπουργού Υγείας, φαίνεται ότι είχαν την συμβολή τους στην βελτίωση της κλινικής εικόνας ασθενών, ωστόσο οι ιατροί, αλλά και τα μέλη της Επιτροπής, δεν μπορούν να μιλούν για ενδεδειγμένη θεραπεία. Στην φαρμακευτική αγωγή, ωστόσο, πρέπει να προστεθεί και η συνεχής εκπαίδευση και γνώση τις οποίες αποκτούν οι επαγγελματίες υγείας, οι οποίοι είχαν πληγεί σε μεγάλο βαθμό στα αρχικά στάδια, αλλά πλέον δηλώνουν πολύ πιο έτοιμοι να αντιμετωπίσουν την νόσο.
Τα φάρμακα
Σύμφωνα με τον Λοιμωξιολόγο, Δρ Κώστα Κωνσταντίνου, τα φάρμακα που είχαν χορηγηθεί από την πρώτη στιγμή, ενδονοσοκομειακά, στους πρώτους ασθενείς που νοσηλεύτηκαν στο Γενικό Νοσοκομείο Αμμοχώστου, ήταν η αζιθρομυκίνη, υδροξυχλωροκίνη, λοπιναβίρη/ριτοναβίρη. Γενικότερα, όμως, στην Κύπρο χορηγούνται ο συνδυασμός αζιθρομυκίνης με χλωροκίνη/υδροξυχλωροκίνη, προσθήκη των αντιρετροϊκών λοπιναβίρη-ριτοναβίρη σε περιπτώσεις βαρύτερης νόσησης, και σε ειδικές περιπτώσεις το μονοκλωνικό αντίσωμα τοσιλιζουμάμπη.
Όπως ανέφερε ο Δρ Κωνσταντίνου στην «Κ», η αίσθηση αυτή την στιγμή, είναι ότι το μονοκλωνικό αντίσωμα τοσιλιζουμάμπη, ήταν αυτό που είχε κάποιο θετικό αποτέλεσμα σε κάποιους ασθενείς με COVID-19 στην Κύπρο. Συγκεκριμένα, παρατηρήθηκε ότι, στις περιπτώσεις ασθενών στους οποίους χορηγήθηκε το εν λόγω φάρμακο, ανέκοψε την πορεία τους προς την διασωλήνωση. Γύρω από το θέμα της υδροξυχλωροκίνης, υπάρχει μια αίσθηση ότι βοήθησε κάποιους ασθενείς να αποφύγουν την διασωλήνωση, αλλά αυτή η αίσθηση δεν είναι ιδιαίτερα ισχυρή, ανέφερε ο Δρ Κωνσταντίνου. Παράλληλα, εκφράζει τις επιφυλάξεις του, σχετικά με το κατά πόσο τελικά είναι αποτελεσματική η χορήγηση της υδροξυχλωροκίνης, καθώς, είπε, βρισκόμαστε στην φάση της ύφεσης της πανδημίας, αλλά μέχρι στιγμής δεν έχει υπάρξει κάποια μελέτη η οποία να επιβεβαιώνει την αποτελεσματικότητα του φαρμάκου αυτού, αυτό κάτι σημαίνει. Παρ’ όλ’ αυτά, συνεχίζεται η χορήγησή της, αφού δεν υπάρχουν πολλές επιλογές, αλλά δεν είναι ξεκάθαρο το πόσο μπορεί να βοηθήσει τους ασθενείς με COVID-19.
Η δράση της τοσιλιζουμάμπης
Εξηγώντας το πώς το μονοκλωνικό αντίσωμα τοσιλιζουμάμπη συνέβαλε στην μη επιδείνωση της υγείας ασθενών, ο Δρ Κωνσταντίνου είπε ότι φάνηκε πως είχε θετική επίδραση σε εκείνους που παρουσίασαν μια συγκεκριμένη υπερφλεγμονώδη κατάσταση, η οποία αφορά στην «καταιγίδα» κυτοκινών στους πνεύμονες και οδηγεί τον ασθενή στην διασωλήνωση. Η τοσιλιζουμάμπη μπορεί να μπλοκάρει αυτή την εξέλιξη, βοηθώντας τον οργανισμό να αντιδράσει, προκειμένου να μην χρειαστεί διασωλήνωση ο ασθενής.
Παρενέργειες φαρμάκων
Προς το παρόν, δεν υπάρχουν μελέτες οι οποίες να δείχνουν την υπεροχή του συνδυασμού της υδροξυχλωροκίνης με άλλα φάρμακα, όπως η αζυθρομυκίνη, ανέφερε ο Δρ Κωνσταντίνου, ο οποίος είπε ότι υπήρξαν και κάποιες παρενέργειες σε ασθενείς στην Κύπρο. Ερωτηθείς σχετικά, στην βάση και των διαφόρων αναφορών σε σχέση με τις παρενέργειες που μπορεί να προκαλέσει ο συνδυασμός αυτών των φαρμάκων στην λειτουργία της καρδιάς, είπε ότι στην Κύπρο υπήρξαν κάποιες παρενέργειες, αλλά όχι σε βαθμό που να επιβάλλει την διακοπή της θεραπείας ή να θέτει σε κίνδυνο την υγεία ασθενών οι οποίοι είχαν νοσηλευτεί. Εξήγησε ότι ο συνδυασμός των φαρμάκων υδροξυχλωροκίνης-αζυθρομυκίνης προκαλεί αρρυθμίες, ακόμα και ανακοπή, με την αρνητική τους επίδραση στην καρδιά να είναι αθροιστική.
Συνεχής εξέλιξη και κατάρτιση
Το απόγευμα της Τετάρτης 13 Μαΐου, ο Δρ Μάριος Λοΐζου ανακοίνωσε τον μικρότερο αριθμό ασθενών οι οποίοι νοσηλεύονται σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας, εδώ και πενήντα ημέρες. Συγκεκριμένα, όπως είπε, μέχρι τις 3 το απόγευμα, στο Γενικό Νοσοκομείο Αμμοχώστου, νοσηλεύονταν πέντε άτομα, με την γενική τους κατάσταση να είναι καλή. Επίσης, διασωληνωμένοι νοσηλεύονταν τρεις ασθενείς, στη ΜΕΘ Λευκωσίας, με την κλινική τους κατάσταση να είναι κρίσιμη αλλά σταθερή. Επιπλέον, σε όλα τα νοσηλευτήρια, πλην του νοσοκομείου αναφοράς, σε θάλαμο νοσηλεύονται τέσσερα επιβεβαιωμένα κρούσματα. Ο αριθμός των νοσηλευομένων και διασωληνωμένων ασθενών σε ΜΕΘ ολοένα και φθίνει, γεμίζοντας αισιοδοξία τις υγειονομικές αρχές, ενώ αποτυπώνεται και στα επιδημιολογικά στοιχεία κάθε βδομάδας.
Μάλιστα, σύμφωνα με τον Δρ Λοΐζου, στη ΜΕΘ Λευκωσίας, είχαμε αυτές τις μέρες την επιτυχή εφαρμογή, σε νεαρή ασθενή με πολύ βαριά πνευμονία από τη νόσο COVID-19, της μεθόδου ECMO. Η συσκευή αυτή, είναι μια συσκευή εξωσωματικής οξυγόνωσης και κυκλοφορίας η οποία χρησιμοποιείται σε εξειδικευμένα κέντρα παγκόσμια. Η μέθοδος αυτή, για την οποία έχει γίνει αναφορά στην παγκόσμια βιβλιογραφία σε σχέση με την αντιμετώπιση της νόσου COVID-19 σε εξειδικευμένες περιπτώσεις, χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά στην Κύπρο. Είναι μια συσκευή η οποία, σε ασθενείς με βαριά αναπνευστική ανεπάρκεια, υποκαθιστά τη λειτουργία του πνεύμονα, δίνοντάς του τη δυνατότητα να ανανήψει. Η ασθενής, παρά το γεγονός ότι εξακολουθεί να νοσηλεύεται διασωληνωμένη, εντούτοις βρίσκεται πια σε διαδικασία αποδέσμευσης από τον αναπνευστήρα.
Η κατάρτιση την οποία αποκτούν συνεχώς οι επαγγελματίες υγείας στην Κύπρο, εκφράζεται και από το γεγονός ότι πλέον δεν προκύπτουν κρούσματα κορωνοϊού στους επαγγελματίες υγείας, τουλάχιστον με την συχνότητα που αυτό συνέβαινε στα πρώτα στάδια. Όσον αφορά τους νοσηλευτές, η εκπαίδευση είναι συνεχής, ως προς την χρήση του προστατευτικού εξοπλισμού και την διαχείριση επιβεβαιωμένων περιστατικών COVID-19. Αυτό ενισχύεται και από τις δηλώσεις του εκπροσώπου τύπου της ΠΑΣΥΝΟ, Θεόδωρου Πετέλη, στην «Κ», ότι σε πρόσφατα περιστατικά που παρουσιάστηκαν στα δημόσια νοσηλευτήρια, η διαχείριση έγινε με ομαλότητα, χωρίς να μεταδοθεί ο ιός στους επαγγελματίες υγείας που νοσήλευσαν τον ασθενή.